رسم های محرم در روستای ارلان
ماه محرم حسینی
بازم رسید مژده که یاران محرم است ماه عزاو ماه ماتم و ماه محرم است
یاران به شوق محرم به سر وسینه می زنند چون آمده ماه عزای وماه محرم است
به نام خدای حسین (ع)
رسم های محرم در روستای ارلان
1-بعد از قربان شروع می شود اول شاخصی بعد از شام شعرهای که در شاخصی می گویند در دو دسته گفت گو می کنند این است
دسته های شاخسی واخسی
1-شاخصی جواب واخصی دوبار
2-حسن جواب حسین دو بار
3-عباس جواب علی دوبار
4-مظلوم جواب حسین دوبار
5-سوسوز جواب حسین دوبار
6-یالقزجواب حسین دوبار
7-عطشان جواب حسین دوبار
8-غریب جواب حسین دوبار
9-شهید جواب امام دوبار
بعد از پایان دوباره تکرار می کنند به مدت دوساعت بادسته های بسیار بامنظم و با ادب با تعداد افراد زیاد وبا شور حسینی همان شعر هارا می خوانند وسینه می زنند باآرامش خواسی درموقعه سینه زنی یک پا جلو همگی یک پا عقب هماهنگ بانظم زیبا حرکت می کنند هر موقعه پا به جلو می رود دست به سینه یا پا عقب می رود باز دست به سینه خلاصه جهت به یاد ماندن یاد حسین (ع) وشهدای کربلا
2-سینه زنی
1-سینه زنی دستی وبا دست سینه می زنند بعد از شاخصی شروع می شود و یک نفر از کتاب نوحه می خواند بقیه بااهنگ آن وتبل سینه می
زنند
2-سینه زنی با زنجیر که در همه جا دیدای با همان زنجیرها به دوش چپ وراست با آهنگ نوحه خوان وتبل می زنند به آرامی نه به اینکه به خودشان ضرربرسانند شروع سینه زنی در مسجد های کوچک است وبه طرف مسجد جامع روستا حرکت می کنند حالا سه دسته می باشد یکی گوچه بالا دوم گوچه پایین سوم همگی بعد از شاخصی آرام آرام به طرف مسجد جامع حرکت می کنند ودر مسجد جامع باهم سینه زنی می کنند چه آنهای که سینه زن هستند چه مردم عادی همه باهم نیم ساعت سینه زنی می کنند
3-بعد از سینه زنی نوحه خوان ها یکی یکی برای نوحه خوانی بلند شده نوحه در مدح امام حسین واهل بیت ویاران آن امام شهید می خوانند
4-در آخرین قسمت روحانی به منبر می رود وسخنرانی می کند تا ساعت 11/30 یا 12 شب می رسد پایان مراسم تا در روز تاسوعا وعاشورا
5-در روز تاسوعا از اول صبح مراسم سینه زنی با توسط دسته های سینه زنی شروع می شود و یک دوردر گوچه های روستای ارلان با سینه زنی دور می زنند بعد از آن روستای باغلار هر سال به نهار دعوت می کند به آنجا می روند جهت صرف نهار ودر باغلار پیش از نهار سینه زنی و شبیه خوانی می کنند در آخر همه ای مهمان ها برای صرف نهار به خانه ها میروند بدون دعوت چون همه به نیت امام حسین این نهار راآماده کردن وهیچ منتی بر کسی ندارد همه رامهمان امام حسین (ع) می دانند بعد از نهار به روستا بر می گردند در شب عاشوراسینه زنی حال هوای دیگری دارد بسیار با شگوه و باشور
6-درروز عاشورا بعد از طلوع آفتاب کم کم مردم در مرکز روستا به نام چشمه جمع می شوند اول شاخصی بعد سینه زنی شروع می شود هر سه دسته پشت سر هم از چشمه خارج شده به طرف قبرستان پایین به راه می افتند در میان راه هر کس نزر دارد اعدامی کند وبه قبرستان پایین می رسند یک فاتحه می خوانند به طرف قبرستان بالا به راه می افتند و در آنجا هم سینه زنی و نوحه خوانی با هم می کنند افرادی که در روز عاشورا در قبرستان بالا جمع می شوند حدوداً دوهزار نفر یا بیشتر می باشند بعد از مراسم در قبرستان بالا به طرف چشمه به راه می افتند وقتی که به چشمه رسیدن در آنجا هم مراسم پایانی را می گیرند بعد از آن شبیه ها برای شبیه خوانی می آیند در چشمه مراسم شبیه خوانی شروع می شود آخرین شاخصی قبل از شروع شبیه ها پایان می یابد
این مراسم نیز یکی از آئین های بینظیر در روستای ارلان یکی از روستاهای بزرگ در شهرستان مرنددر استان آذربایجان شرقی میباشد.
موعد این آئین صبح روز عاشورا است، قبل از شبیه خوانی اجرا می شود براساس این رسم دستههای سینهزن و عزاداران قبل از طلوع آفتاب دسته دسته در حالی که کفن بر تن پوشیدهاند به مسجد جامع میرسند.
بعد از ادای نماز صبحگاه عاشورا در مسجد صبحانه می دهند بعد از خوردن صبحانه دسته های شاخسی وسینه زنی تشکیل میدهند.
سردسته این هیات ابتدا با لعنت گفتن بر ظالمان و آل یزیدیان و «بیشباد گفتن» حاضرین را آماده میکند و سپس کمکم شروع و دعای مخصوص را میخوانند با این مضمون “الله، الله-حسین واویلا” کمکم که شور و شوق مردم را مجذوب کرد مردم با هیجان به حالت هروله مانند حرکت در صفا و مروه به جوشش آمده و در حالی که با هر یا حسین گفتن در فواصل معین وردی قبرستان بالا “اللهم لبیک یا حسین” را نیز میخوانند یعنی ای حسین ما برای بیعت آمدهایم.
این مردم با گردش نقاط مختلف روستا تا حوالی ساعت 10 صیح ادامه مییابد و در مسیر نیز قربانیهای زیادی ذبح میشود
بازگشت اسب بی سرنشین در دشت کربلا یکی از غمانگیزترین صحنههایی عاشورا است که به صورت نمادین در شهرها وروستاهای مختلف آذربایجان شرقی بازآفرینی میشود.
برای این منظور اسب سفید رنگی که مجهز به پارچههای سبز و سفید است در حالیکه آغشته به خون کردهاند به آن تیرو پیکانهای چوبی نیز متصل مینمایند و بعضا کبوترهای خونینبال را هم سوار بر اسب کرده و در بین دستهی عزاداران میگردانند.
مردان و زنان به احترام ذوالجناح دور این اسب جمع شده و پارچههای سبز رنگی که به آن وصل کرده بودند را به عنوان تبرک به خانه میبرند.
کربلا حسن پسندیده در نقش شمر
حمله کردن لشکر عاشورا بر لشکر عمر سعد
خیمه امام حسین توبه کردن حر با پسرانش آمدن به طرف لشکر اسلام
تقریباً تا ساعت سه بعد از ظهر طول می گشددر شبیه خوانی با اسب وخیمه ولشکر امام ولشکر عمر سعد در دوطرف برای مبارزه آماده می باشند. امام برای هدایت مردم آمده .دشمنان آن حضرت برای مقام آمده اند حتی در این جنگ به علی اصغر هم آب ندادند در آخر. جنگ به پایان می رسد با پیروزی ظاهری عمر سعد ولی امام پیروز جنگ بود. علت آن هم همین است. که بعد از هزار چهار صد سال زنده است. بعد از پایان تمام مهمان ها برای صرف نهار حسینی به خانه ها می روند .هر کس که ساکن روستا باشد تلاش می کند بیشتر مهمان جمع کند. تا امام از او راضی باشد. تا سال آینده در شب شام غریبان سینه زنی شور بیشتری دارد.
ماهمیشه منتظر نظرات سازنده ای شما عزیزان هستیم متشگریم ارلان